Wiedza

Słownik biofeedbacku i neurofeedbacku

Najważniejsze pojęcia, które pojawiają się podczas treningów i szkoleń z biofeedbacku, wyjaśnione krótko i bez żargonu.

Ostatnia aktualizacja: · Opracowanie: zespół terapia-biofeedback.pl · standardy treści

Biofeedback
Metoda treningowa, w której sygnały fizjologiczne są rejestrowane przez czujniki i na bieżąco pokazywane uczestnikowi jako obraz lub dźwięk, aby mógł nauczyć się nimi świadomie kierować.
Neurofeedback
Inna nazwa EEG biofeedbacku: trening z informacją zwrotną opartą na aktywności elektrycznej mózgu.
Neurobiofeedback
Polska nazwa używana zamiennie z neurofeedbackiem i EEG biofeedbackiem: trening aktywności elektrycznej mózgu z informacją zwrotną.
Trening EEG / trening fal mózgowych
Potoczne określenia neurofeedbacku, podkreślające, że trenowane są wzorce fal mózgowych w wybranych pasmach częstotliwości.
Biofeedback obwodowy
Biofeedback oparty na sygnałach spoza mózgu: rytmie serca (HRV), napięciu mięśni (EMG), przewodnictwie skóry (EDA) i temperaturze.
EEG
Elektroencefalografia, czyli zapis aktywności elektrycznej kory mózgu za pomocą elektrod umieszczonych na skórze głowy.
QEEG
Ilościowe EEG: wielokanałowy zapis aktywności mózgu analizowany matematycznie i przedstawiany w formie map, porównywany z bazą danych normatywnych.
Pasma częstotliwości EEG
Umowne zakresy częstotliwości fal mózgowych: delta, theta, alfa, SMR, beta i gamma.
SMR
Rytm sensomotoryczny w paśmie ok. 12-15 Hz, kojarzony ze stanem spokojnej gotowości; często wzmacniany w protokołach treningowych.
HRV
Zmienność rytmu serca, czyli naturalne wahania odstępów między kolejnymi uderzeniami serca.
Oddech rezonansowy
Indywidualne tempo oddychania, przy którym wahania rytmu serca są największe i najbardziej regularne; u dorosłych zwykle w okolicy 6 oddechów na minutę.
EMG / sEMG
Elektromiografia powierzchniowa: pomiar elektrycznej aktywności mięśni elektrodami przyklejonymi do skóry.
EDA / GSR
Aktywność elektrodermalna: zmiany przewodnictwa elektrycznego skóry zależne od aktywności gruczołów potowych i poziomu pobudzenia.
Biofeedback temperaturowy
Trening oparty na pomiarze temperatury skóry palców, która rośnie w stanie odprężenia.
Autonomiczny układ nerwowy
Część układu nerwowego regulująca m.in. pracę serca, oddech i pocenie się; składa się z części współczulnej (mobilizacja) i przywspółczulnej (wyciszenie).
Informacja zwrotna
Obraz, dźwięk lub animacja, które w czasie rzeczywistym pokazują uczestnikowi zmiany mierzonego sygnału.
Protokół treningowy
Zestaw ustawień treningu: miejsca czujników, wzmacniane i hamowane parametry, progi nagrody i czas trwania bloków.
Próg nagrody
Wartość sygnału, po przekroczeniu której program przyznaje nagrodę; dostosowywana tak, aby trening był wymagający, ale osiągalny.
Artefakt
Zakłócenie sygnału niepochodzące z mierzonego źródła, np. ruch oczu, napięcie mięśni czy zakłócenia sieciowe.
Impedancja
Opór elektryczny na styku elektrody i skóry; niska impedancja oznacza dobrą jakość sygnału EEG.
Pomiar wyjściowy
Zapis parametrów przed rozpoczęciem cyklu treningów, służący jako punkt odniesienia do oceny postępów.
Cykl treningowy
Seria regularnych sesji biofeedbacku zaplanowana wokół konkretnego celu, zakończona pomiarem kontrolnym.
Samoregulacja
Umiejętność świadomego wpływania na własne stany pobudzenia, uwagi i napięcia; główny cel treningu biofeedback.
Superwizja
Konsultowanie własnej pracy z bardziej doświadczonym specjalistą w celu doskonalenia warsztatu i dbałości o jakość.

Masz pytanie, którego tu nie ma?

Zadzwoń lub napisz. Odpowiadamy w dni robocze, a wiadomość kierujemy do właściwej osoby w zespole.